logo
گل بهاران
گل بهاران

بونسای ازگیل

بونسای ازگیل

بونسای ازگیل درختی کوچک وخزان پذیر است برگ ها در پاییز قبل از خزان رنگ قرمز و قهوه ای می شوند. در این پست از سایت گلبهاران با این بونسای زیبا آشنا میشویم.

شناسه گیاه شناسی

Order:Rosales
Family:Rosaceae
Genus:Mespilus
Species:M. germanica
نام رایج: ازگیل
نام علمی: Mespilus germanica
خانواده: Rosaceaeرزاسه٬تیرهٔ گلسرخ
نام انگلیسی: Medlar
خاستگاه: غرب آسیا(ایران)،اروپا

▪️شرایط مناسب: مکانی روشن، نیمه سایه، آفتابی، خاک مرطوب ، سبک و زهکش خوب. مخلوطی از شن، خاک برگ، خاک رسی، اقلیم معتدل گرم، مرطوب

سایر اطلاعات:

این گیاه بومی شمال ایران وآسیا است درخت ازگیل ۸-۶ مترارتفاع دارد. ساقه های آن خاردار پوستی خاکستری نقره ای دارند و شاخه ها مستقیم رشد نمی کنند و دارای پیچ وتاب هستند. برگ ها بیضی کمی کشیده ۸-۱۵ سانتیمترطول و به عرض۳_۵ سانتیمترهستند. قسمت روی برگ سبز روشن و صاف در قسمت زیرین برگ رنگ خاکستری که کرک های متراکم دارند.

گل ها پنج گلبرگ سفید درشت و در بهار شکوفه می دهد. میوه کروی وگرد قهوه ای رنگ به اندازه گردو

میوه ازگیل اسیدی و بسیار سخت است و تا زمانی که خوب نرسد قابل خوردن نیست. گوشت میوه ازگیل پس از رسیدن از رنگ سفید به قهوه ای تغییر می یابد و نرم و شیرین می شود. مردم به آن خرمای گیلان نیز می گویند، نام درخت ازگیل به زبان گیلکی کونوس یاکنوس و به زبان مازندانی کنس یاکندس است.

درختچه ازگیل درختی کوچک وخزان پذیر است برگ ها در پاییز قبل از خزان رنگ قرمز و قهوه ای می شوند. بونسای ازگیل کند رشد وارتفاع آن بین ۳-۶ متر است. ۳۰ تا۵۰ سال عمر می کند، شاخه و تنه پر پیچ وتاپ است شاخه ها و تنه مستقیم به شکل طبیعی رشد نمی کند. ریشه ها عمیق وبلند هستند، شاخه کوتاه و شکنده هستند.

رشد مناسب را درمناطق مرطوب و پر باران را دارد، درمناطقی که باران سالیانه کم است وآب وهوا خشک است از رشد خوبی بر خوردار نیست پس برای انتخاب این درخت برای طراحی بونسای باید دقت در آب وهوای محیط داشت.
در مناطق شمالی کشور مناسب پرورش بونسای است ودر مناطق خشک باید شرایط محیطی مناسب را فراهم واندکی کار را مشکل می کند.
در زمستان با اینکه دمای منفی ۲۸ درجه را تحمل می کند ولی تحمل باد های سرد را ندارد وشاخه های درخت خشک می شوند.
چنانچه در گلدان از آن نگهداری می کنید زمستان در گلخانه سرد از آن نگهداری کنید.

بونسای ازگیل وفرم بونسایی

درختچه ازگیل در تمام فرم های بونسایی قابلیت طراحی را دارد ولی بیشتر مناسب فرم تنه راست رسمی یا باقاعده وفرم جارویی می باشد. ازگیل گونه وحشی آن در مناطق جنگلهای شمال به صورت خودرو تقریبا درتمام نواحی ساحلی وکوهستانی شمال دیده می شود وهمچنین در باغات شخصی وحیاط بعضی ازمنزل شمال کشور ونهال آن در گل فروشی ها عرضه می شود.

بسیاری از علاقه مندان پرورش بونسای این درخت را یامادوری (گرد آوری درخت بونسای ازطبیعت ) وسعی در پرورش آنرا داشته و تا حدودی موفق شدند اما برای اینکه یک درخت را یامادوری کرد باید ساختاری و فرم بونسایی را در درخت وحشی دید و با یک کار دو یا سه ساله درخت بونسای کلکسیونی از آن پرورش داد. چرا که با دیدن هر نهال در جنگل آنرا یا مادوری نکنید درختی را یامادوری کنید که درطبیعت خودش بونسای شده باشد و اینگونه درختان بسختی قابل مشاهده و کشف هستند چرا که هر نهال را به آسانی برای طراحی بونسای می شود از مزرعه تولید نهال خرید و احتیاج به یامادوری آن از طبیعت نیست که دل زمین را زخم کرد و طبیعت را از داشته خود تهی بکنیم. درختی را یامادوری بکنید که افتخاری برای شما باشد و کشفی باشد که در عالم هستی وهنربونسای یگانه باشد.

هرس وطراحی بونسای ازگیل

طراحی درخت چیزی نیست بجز هرس درخت به دست بونسکار. پیرایش یک درخت و سیم بندی آن طراح را به مقصد که گرفتن الهام از طبیعت و آموخته خود درهنر بونسای است با نگاهی هنری مجسمه زنده ایی را به نمایش می گذارد که تمام خلقت طبیعت و شباهت به یک درخت پیر درطبیعت دارد. در درخت بونسای طراح درخت با دست و فرز و مته و آتش پس از پایان کار در یک پروسه چند ساله درخت رابه نمایش دیدگان مشتاق می گذارد و آن گاه بینده زیر لب می گوید چه زیباست. بونسای عرضه کارهای ماندگار هنری است و لذت بردن از آفرینش خویش

بونسای ازگیل، در ابتدا با هرس شدید که فصل هرس شاخه در اواخر زمستان است درگلدان فرم آینده خود را توسط بونسای کار می یابد و از آنجا که هرس در این گیاه که رشد آهسته دارد باید در حداقل برش شاخه ها باشد، بهتر است در انتخاب نهال برای طراحی بونسای ازگیل بسیار دقت کرد. درخت و نهالی را انتخاب بکنیم که احتیاج به هرس نداشته باشد.

این درخت از خانواده گلسرخ است، عموما شاخه ها در این خانواده ترد و شکننده هستند از درون بسیار با انعطاف هستند ولی باید دقت لازم را در هرس و سیم بندی کرد و با توجه به اینکه شاخه های درخت ازگیل دارای پیچ وتاپ است در سیم بندی با احتیاط لازم رفتار شود که از درون آسیب نبیند و باعث خشک شدن شاخه نشود.

در فصل رویش با هرس جوانه اقدام به فرم دهی کنید و اجازه رشد شاخه ها که به سمت داخل است ندهید و هرس بکنید. هرس ریشه در فصل خواب درخت صورت می گیرد وچون درخت به آهستگی رشد می کند هرسه یا چهار سال زمان هرس ریشه است اما ابتدا باید سنجید که درخت ریشه پر کرده (زمانی که گلدان فقط از ریشه پر شده و جای برای خاک نیست) باید اقدام به هرس ریشه کرد.

هرس برگ

این گیاه درگلدان که کاشته بشود تا حدودی اندازه برگ ها کوچک می شوند و در هنگامی که درخت در گلدان رشد مناسب و ایده آل دارد در اواخر تیر و مرداد میشود برای کوچک شدن برگ ها هرس برگ کرد و تمام برگ های گیاه را هرس کرد تا گیاه بهاری دوباره را تجربه بکند و برگ کوچک بشوند. در گیاهان مسن هرس کامل برگ گاه منجر به خشک شدن گیاه می شود

روش ازدیاد ازگیل

همانگونه که گفته شد این گیاه به آسانی از راه کاشت بذر تکثیر می شود. دانه های ازگیل رسیده و شیرین شده را جمع آوری بکنید تمام گوشت باقیمانده به روی هسته را خوب پاک بکنید. هسته (بذر) ازگیل پوست سفت و سختی دارد که می تواند مانع از جوانه زدن گیاهک بشود بهتر است قبل از کاشت دانه ها را تیمار کرده و مهیا برای کاشت بکنیم.

بذر های جمع آوری شده را در پیت موس یا خزه یا ماسه بادی و یا کوکوپیت مرطوب قرار داده و در یخچال نگهداری بکنیم و مراقب باشیم که بستر مربوطه رطوبت از دست نداده وخشک نشود. بهتر است در کیسه های زیب دار یا ظروف در بسته نگهداری شود. مدت نیاز سرمایی گیاه کم است اما تا بهار دانه ها را برای نرم شدن پوسته در یخچال تگهداری کنید و بهار اقدام به کشت دانه ها بکنید.

در کاشت تولید انبوه دانه ها را در انبار سرد نگهداری می کنند و قبل از کاشت آنها را با اسید سولفوریک می خوابانند. برای کاشت خانگی اگر دانه ها را انبار و در مکان سرد منفی ۷ درجه نگهداری کردید در بهار قبل از کاشت بهتر است ۴۸ ساعت قبل از کاشت در آب نیمه گرم بگذارید تا پوسته خیس بخورد و گیاهچه در بذر به راحتی جوانه بزند. در مکان پر نور و در خاک سبک مثل کوکوپیت +پرلیت+پیت ماوس یا ماسه بادی(ماسه بندکشی رودخانه ای) بکارید. چنانچه بذر ازگیل تیمار نشود امکان دارد سبز نشوند یا حدود دو سال زمان می برد تا سبز بشوند.

روش ازدیاد از راه قلمه ازگیل

توجه داشته باشید که تکثیر از راه قلمه در این گیاه قلمه ها به سختی ریشه دار می شوند. برای موفقیت در تکثیر از راه قلمه بهتر است از هورمون ریشه زایی استفاده کرد. قلمه های چوبی را در پاییز باید تهیه کرد به طول ۲۰ سانتیمتر و به ضخامت یک مداد. قلمه ها را درگلدان و در گلخانه در دمای ۲۴-۲۱ درجه سانتیگراد قرار بدهید خاک بستر کاشت هم سبک همانند خاک برگ + ماسه کاشت وتا نیمه قلمه ها را در بستر بکارید و مکان باید پر نور و بدور از تابش مستقیم آفتاب باشد و هرگز اجازه ندهید خاک بستر قلمه ها خشک بشود و تا سبز شدن بستر را مرطوب نگهدارید. حدود ۶-۴ هفته طول می کشد تا قلمه ها ریشه دار بشوند.

خوابانیدن هوایی در درخت ازگیل

چنانچه قصد پرورش بونسای ازگیل دارید راه بدست آوردن یک نهال مناسب خوابانیدن هوایی شاخه درخت ازگیل می باشد. در فصل رویش درخت معمولا اوایل بهار اقدام کنید و چون ریشه زایی در این درخت به سختی شکل می گیرد از هورمون ریشه زایی استفاده بکنید. ضمنا درخت مادر را ازنوع وحشی و بدون پیوند انتخاب بکنید که ریشه زایی بهتر صورت می گیرد. معمولا درختان پیوندی مناسب خوابانیدن هوایی نیستند.

دیدگاه‌ها (۰)

*
*